Monthly Archives: Αύγουστος 2014

Η καταστροφική πολιτική της επιλογής σχολείων στην Σουηδία

Το τελευταίο διάστημα γίνεται όλο και περισσότερο λόγος για τα εκπαιδευτικά κουπόνια. Αφορμή υπήρξε η μελέτη του ΙΟΒΕ (Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών ερευνών), η οποία σχολιάστηκε ποικιλοτρόπως (Παίδεια με … κουπόνι και Το εκπαιδευτικό κουπόνι έρχεται να σκοτώσει το δημόσιο σχολείο). Το επιχείρημα του ΙΟΒΕ είναι πως το εκπαιδευτικό κουπόνι θα απελευθερώσει την εκπαιδευτική ιδιωτική αγορά και ο ανταγωνισμός που θα επιβάλλει θα βελτιώσει τα σχολεία. Απόδειξη; Στις 29 χώρες του ΟΟΣΑ οι επιδόσεις των μαθητών των ιδιωτικών σχολείων είναι καλύτερες εκείνων των δημόσιων σχολείων. Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Μεταφράζουμε ένα κείμενο του Ray Fisman, καθηγητή οικονομικών στο Columbia Business School, που αναλύει τις αρνητικές επιπτώσεις του εκπαιδευτικού κουπονιού στα σχολεία της Σουηδίας.

Οι υποστηρικτές της άποψης για την επιλογή σχολείου ίσως σοκαριστούν όταν δουν πόσο πολύ απέτυχε το πείραμα με το εκπαιδευτικό κουπόνι στη Σουηδία.

 

Κάθε τρία χρόνια, οι Αμερικανοί  ανησυχούν για την κατάσταση των σχολείων συγκρινόμενη με αυτή των άλλων χωρών. Η περίσταση είναι η τριετής ανακοίνωση της παγκόσμιας κατάταξης των εκπαιδευτικών επιτευγμάτων, η οποία βασίζεται στις εξετάσεις που διεξάγονται από το Διεθνές Πρόγραμμα του ΟΟΣΑ για την Αξιολόγηση των Μαθητών (Program for International Student Assessment ή απλά PISA, όπως είναι ευρέως γνωστό), το οποίο εξετάζει μαθητές από 65 χώρες στα μαθηματικά, τις φυσικές επιστήμες και την γλώσσα. Σε όλα τα αντικείμενα, η Αμερική κατατάχθηκε αδιαμφισβήτητα στην μέση, όταν έγιναν για πρώτη φορά οι εξετάσεις το 2000 και η θέση της ελάχιστα άλλαξε στα επόμενα 12 χρόνια.   Συνέχεια

Advertisements

1 σχόλιο

Filed under Εκπαιδευτική πολιτική

ΑΜΦΙΣΒΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟ ΝΕΟΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ, ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η δημιουργία του «Σχολείου Πολίτης» στο Πόρτο Αλέγκρε της Βραζιλίας.

LUIS ARMANDO GARDIN[1] – MICHAEL W. APPLE[2]

Μετάφραση: Πέτρος Μενδώνης

Εισαγωγικό σημείωμα του μεταφραστή

Οι νεοφιλελεύθεροι έχουν κατορθώσει να ερημώσουν το φαντασιακό μιας μεγάλης μερίδας συναδέλφων.

Συναντάς, δηλαδή,  σήμερα αρκετούς συναδέλφους που δεν μπορούν να σκεφτούν ότι η εκπαιδευτική πολιτική  μπορεί να είναι –ούτε κατ’ ελάχιστο – διαφορετική.  Μπορούν να φανταστούν διαφορετικές πολιτικές – εκλογικές εξελίξεις, αλλά δεν χωράει στο μυαλό τους ότι θα μπορούσαμε  π.χ. να απαλλαγούμε από τις εντάσεις, την αναστάτωση και τη διάλυση που επιφέρει το αξιολογικό πλέγμα της εποχής των μνημονίων.

Το πρόβλημα είναι σοβαρό, καθώς  αυτό το ερημωμένο φαντασιακό, δεν είναι κάτι περιθωριακό.  Πολλές φορές νιώθει τόσο σίγουρο για τον εαυτό του που όχι μόνο εκφράζεται χωρίς ενδοιασμό, αλλά  λοιδορεί και οποιαδήποτε άλλη σκέψη. Από την άλλη πλευρά, η ύπαρξη συναδέλφων που πιστεύουν στη δυνατότητα διαφορετικής εκπαιδευτικής πολιτικής δεν είναι εμφανής. Αν υπάρχουν,  δεν μιλούν. Αν υπάρχει τέτοιου είδους ελπίδα –και μάλλον υπάρχει-, είναι βουβή. Αντίθετα, ο φόβος κι η απελπισία είναι λαλίστατοι και τους συναντάς σε διάφορες παραλλαγές: «τίποτα δεν γίνεται», «αυτά τα επιβάλλουν οι μεγάλοι, η Ευρώπη», «έτσι είναι το σύστημα», «μην είμαστε ρομαντικοί» κλπ.

Το κείμενο των Apple και Gandin για το Σχολείο Πολίτης μας θυμίζει  ότι δεν υπάρχει μόνο νεοφιλελεύθερη εκπαιδευτική πολιτική. Δεν είναι δηλαδή μοιραία ούτε η επίθεση στη δημόσια εκπαίδευση και στο δικαίωμα όλων των παιδιών να μορφωθούν ούτε η αντιγραφή μοντέλων διοίκησης από τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα και ο ανταγωνισμός μεταξύ των εργαζομένων για την απόσπαση εύνοιας από τους ιεραρχικά ανώτερους και την προσέγγιση μετρήσιμων στόχων ούτε η αντικατάσταση της μόρφωσης από τις δεξιότητες στη συγκρότηση της σχολικής γνώσης. Συνέχεια

Σχολιάστε

Filed under Παιδαγωγικη θεωρια

Όψεις της κριτικής παιδαγωγικής στην Ελλάδα

του Γιώργου Γρόλλιου

H έννοια κριτική παιδαγωγική, ως προσδιορισμός της παιδαγωγικής του Freire, παρουσιάστηκε στην Eλλάδα από το Θεόφραστο Γέρου στη δεκαετία του 19701. O ίδιος παιδαγωγός, στην επόμενη δεκαετία, συνέδεσε την κριτική παιδαγωγική με την έννοια της αντίστασης η οποία προβλήθηκε στις H.Π.A. από τους Apple και Giroux2.

H μελέτη της πρόσληψης της κριτικής παιδαγωγικής από τον Γέρου3 μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε την ιστορικότητα της έννοιας κριτική παιδαγωγική στην ελληνική θεωρητική συζήτηση για την εκπαίδευση. Στο έργο του χρησιμοποιείται με μια ποικιλία τρόπων οι οποίοι σχετίζονται άμεσα με τη διαμόρφωση των πολιτικοκοινωνικών συσχετισμών δύναμης, καθώς και με την  προσπάθεια του ίδιου να τους τροποποιήσει4. Aυτοί οι τρόποι χρήσης είχαν τη δυνατότητα να προσελκύσουν την προσοχή σημαντικού ακροατηρίου, κυρίως μεταξύ των εκπαιδευτικών, εξαιτίας των δεσμών του Γέρου με το λεγόμενο “κεντρώο” και αργότερα “σοσιαλιστικό” πολιτικό χώρο.

Στην παρούσα εργασία δεν αναλύουμε άλλες χρήσεις της έννοιας κριτική παιδαγωγική, οι οποίες λαμβάνουν τη μορφή της αξιοποίησης συμπερασμάτων των αμερικανών θεωρητικών της, διότι θεωρούμε πως η κριτική παιδαγωγική στις H.Π.A. θεμελιώθηκε κυρίως στο έργο του Freire5. Όμως, στην ελληνική θεωρητική συζήτηση για την εκπαίδευση το έργο του Freire και η συμβολή του στη διαμόρφωση του ρεύματος της κριτικής παιδαγωγικής στις H.Π.A. κατά τη δεκαετία του 1980 καταλαμβάνει περιθωριακή θέση ή αγνοείται. Συνέχεια

Σχολιάστε

Filed under Παιδαγωγικη θεωρια

Το θέμα δεν είναι τι διδάσκουμε εμείς, το θέμα είναι αυτά τι μαθαίνουν

Μεταφράζουμε ένα πολύ ενδιαφέρον, κατά την γνώμη μας, άρθρο του Αμερικανού παιδαγωγού Alfie Kohn. Ο Kohn εστιάζει στην αλληλεπίδραση διδασκαλίας και μάθησης και ασκεί κριτική στην τάση να κρίνουμε την εκπαιδευτική διαδικασία με αποκλειστικό άξονα την πρώτη. Αυτό που μετράει δεν η διδασκαλία αυτή καθέ αυτή, αλλά η αλληλεπίδραση με τον μαθητή και σε τελική ανάλυση ο τρόπος  που την βιώνει ο μαθητής. Ως εκ τούτου πρέπει να έχουμε ως αφετηρία και ως τελικό προορισμό την εμπειρία του παιδιού.


 

του Alfie Kohn

Ποτέ δεν κατάλαβα όλη αυτήν την φασαρία γύρω από το παλιό αίνιγμα: «Εάν ένα δέντρο πέσει μέσα σε ένα δάσος και κανένας δεν είναι τριγύρω για να το ακούσει, αυτό παράγει ήχο;» Δεν είναι απλώς ένα ερώτημα για το πώς επιλέγουμε να ορίσουμε την λέξη ήχος; Εάν εννοούμε: «δονήσεις μίας συγκεκριμένης συχνότητας μεταφερόμενης μέσω του αέρα» τότε η απάντηση είναι ναι. Εάν εννοούμε: «δονήσεις που προκαλούν ερέθισμα στο ακουστικό σύστημα ενός οργανισμού» τότε η απάντηση είναι όχι.

Πιο προκλητικός είναι, ίσως ο ακόλουθος γρίφος, που αποδίδεται μερικές φορές σε απρόθυμους εκπαιδευτικούς: «Έκανα μία καλή διδασκαλία, αν και οι μαθητές δεν έμαθαν». Και πάλι όλα εξαρτώνται από τον ορισμό. Εάν η διδασκαλία εκλαμβάνεται ως μία αλληλεπιδραστική δραστηριότητα, μία διαδικασία διευκόλυνσης της μάθησης, τότε η πρόταση είναι αναληθής. Δεν έχει περισσότερο νόημα από την φράση: «Είχα ένα πλούσιο γεύμα, αν και δεν έφαγα τίποτα». Αλλά τι γίνεται αν η διδασκαλία ορίζεται αποκλειστικά με όρους του τι λέει και τι κάνει ο δάσκαλος; Σε αυτήν την περίπτωση η δήλωση δεν είναι οξύμωρη. Είναι απλώς χαζή. Μία ανεπιτυχής διδασκαλία δεν οδηγεί οποιονδήποτε την έκανε να ρωτήσει: «Λοιπόν, τι θα μπορούσα να κάνω, ώστε να είναι πιο πετυχημένη;»  Συνέχεια

2 Σχόλια

Filed under Διδασκαλία, Παιδαγωγικη θεωρια